30-31 Ekim 2026 tarihlerinde Türkmenistan Dışişleri Bakanlığı Uluslararası İlişkiler Enstitüsü’nde «Sayfalar Arasında Gizlenen Dünyanın Sırrı» başlıklı kitap sergisi düzenlendi. Sergiye enstitü profesörleri ve öğretim görevlilerinin yanı sıra ülkenin yükseköğretim kurumlarının öğrencileri ve yüksek lisans öğrencileri katıldı. Bu haberi enstitünün basın servisi duyurdu. İki gün boyunca ziyaretçilere Türkmen halkının Millî Lideri, Türkmenistan Halk Maslahatı Başkanı Gurbanguly Berdimuhamedov ile Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov’un kitapları ve uluslararası alanda tanınmış eserler tanıtıldı. Sergi, 15.00-17.00 saatleri arasında ziyarete açık oldu. Serginin düzenlenmesinde Gurbanguly Berdimuhamedov’un kitabın bilgi kaynağı, dönemin yansıması ve tarihî hafızanın koruyucusu olarak taşıdığı öneme ilişkin sözleri dikkate alındı. Sergide farklı tür ve bilgi alanlarından eserler bir araya getirildi. Organizasyonun amacı, gençlerin okumaya ilgisini çekmek ve öğrencilerin kitap mirasına ilişkin bilgi birikimini genişletmekti.
Rusya-Türkmenistan ortak Margiana Arkeoloji Seferi’nin bir sonraki aşaması, 20 Eylül-30 Ekim 2026 tarihleri arasında Türkmenistan’da gerçekleştirildi. Çalışmalar, Rusya Bilimler Akademisi Etnoloji ve Antropoloji Enstitüsü (İEA) ile Türkmenistan Kültür Bakanlığı arasında imzalanan anlaşma kapsamında yürütüldü. Bu haberi Turkmenportal duyurdu. Tunç Çağı’na ait Gonur-depe arkeolojik alanındaki kazılara Rusya Bilimler Akademisi Etnoloji ve Antropoloji Enstitüsü ile Maddi Kültür Tarihi Enstitüsü (İİMK) çalışanları katıldı. Seferde ayrıca Türkmenistan Tarihî ve Kültürel Anıtları Koruma, İnceleme ve Restorasyon Müdürlüğü ile Eski Merv Devlet Tarih ve Kültür Rezervi uzmanları da yer aldı. Ortak çalışmalar iki yıllık aranın ardından yeniden başladı. Seferin temel amacı, 4 bin yılı aşkın süre önce Murgap Nehri deltasında yer alan Marguş veya Margiana antik ülkesindeki yerleşimlerin yapısını incelemekti. Bu aşamada, merkezî arkeolojik alanın yakınında bulunan Gonur-20 yerleşimindeki ana araştırma çalışmaları tamamlandı. Çevredeki yerleşimlerin işlevini belirlemek amacıyla arkeologlar Gonur-27 alanında daha ayrıntılı incelemelere başladı. Uzmanlar Gonur-20’nin sınırlarını netleştirerek fırınları, mezarları ve diğer yapıları araştırdı. Buluntular arasında bronz ve taş mühürler, mühür parçaları ile tarım aletleri yer aldı. Gonur vahasının seramik komplekslerine yönelik araştırmalar da sürdürüldü. Elde edilen materyaller, MÖ III. binyılın sonu ile II. binyıldaki yerel kültürlerin gelişimini daha ayrıntılı biçimde ortaya koymaya ve Avrasya’nın bu bölgesindeki tarihî süreçleri izlemeye yardımcı olacak. Gonur-depe’deki kazılar 50 yılı aşkın süredir devam ediyor. Burası, MÖ III. binyılın sonu ile II. binyılın başında varlığını sürdüren antik Margiana’nın bilinen en büyük yerleşimidir. Margiana uygarlığı, Sovyet ve Rus arkeolog Viktor Sarianidi tarafından 1970’li yıllarda keşfedildi. Bu keşif, XX. yüzyıl arkeolojisinin önemli gelişmelerinden biri oldu. Bilim insanının çalışmalarını öğrencileri sürdürüyor. 28 Ekim’de Aşkabat’ta Rusya Büyükelçiliği çalışanları, sefer başkanı Tarih Bilimleri Doktoru Nadejda Dubova ve Rusya Kültür Bakanlığı Devlet Restorasyon Araştırma Enstitüsü’nün restoratör sanatçısı Galina Veresotskaya ile bir araya geldi. Görüşmeye katılanlar, son bir ayda yürütülen çalışmaların sonuçlarını paylaştı. Nadejda Dubova, Rusya Bilimler Akademisi Maddi Kültür Tarihi Enstitüsü uzmanlarının katılımıyla Mary vilayetindeki saha araştırmalarına başkanlık etti. Galina Veresotskaya ise Aşkabat’taki Türkmenistan Güzel Sanatlar Müzesi’nin restorasyon laboratuvarında çalışmalar yürüttü. Rus bilim insanları, iş birliği ve desteklerinden dolayı Türkmen meslektaşlarına teşekkür etti. Taraflar, 2027 baharında saha araştırmalarını sürdürmeye hazır olduklarını ifade etti. Bir sonraki aşamada, Margiana’daki kazılar sırasında yıllar içinde bulunan ve Türkmenistan müzelerinde muhafaza edilen eserler incelenecek.
30 Ekim'de Aşkabat'ta, Hindistan'ın «Ek Ped Maa Ke Naam» («Anne onuruna bir ağaç») girişimi kapsamında ağaç dikme etkinliği düzenlendi. Etkinliğin organizatörlüğünü Hindistan Büyükelçiliği ve Aşkabat Hâkimliği üstlendi. Bu haber Arzuw.news tarafindan bildirildi. Etkinliğe Hindistan Büyükelçisi Bandaru Wilsonbabu, Aşkabat Hâkiminin Yardımcısı Yazgeldi Bekmuradov, Hint diasporasının temsilcileri ve Türkmenistan vatandaşları katıldı. Bandaru Wilsonbabu, kampanyanın Hindistan Başbakanı Narendra Modi tarafından 2021 yılında başlatılan «Mission LiFE» («Çevre için Yaşam Tarzı») hareketinin bir parçası olduğunu anlattı. 2024 yılında girişim kapsamında annelerin ve Toprak Ana'nın onuruna ağaç dikilmesi önerildi. Büyükelçi ayrıca Hindistan'ın çevre ve sürdürülebilir kalkınma alanlarında Aşkabat ile iş birliğini geliştirmeye hazır olduğunu teyit etti. Yazgeldi Bekmuradov, bu tür etkinliklerin ikili dostluğun güçlendirilmesi açısından önemini vurguladı ve ağaçlandırma ile ormanlık alanların yeniden canlandırılmasına yönelik ortak projelerin hayata geçirilmesine ilgi duyduklarını ifade etti. Etkinliğin sonunda katılımcılara fidanlar dağıtıldı ve Hint mutfağından yemekler ikram edildi.
Türkmenistan İletişim Bakan Yardımcısı Berdimyrat Berdıyev başkanlığındaki Türkmenistan heyeti, 29-31 Ekim tarihleri arasında Kazan'da düzenlenen Kazan Digital Week – 2026 uluslararası forumuna katılıyor. Bu bilgi, «Türkmenistan: Altın Çağ» haber ajansı tarafından bildirildi. Uluslararası «Kazan EXPO» Fuar Merkezi'nde düzenlenen forum, 76 ülkeden 20 binden fazla katılımcıyı bir araya getirdi. Katılımcılar arasında devlet kurumları, iş dünyası, bilim çevreleri ve dijital teknolojiler alanının temsilcileri yer alıyor. Forumun ana teması, yapay zekânın pratik uygulamaları oldu. Katılımcılar sanayinin, kamu yönetiminin, sağlık hizmetlerinin, eğitimin ve tarımın dijitalleştirilmesinin yanı sıra siber güvenlik konularını da ele alıyor. Forumun açılışında konuşan Berdimyrat Berdıyev, Türkmenistan'da Dijital Ekonominin Geliştirilmesine Yönelik Devlet Programı'nın uygulanması hakkında bilgi verdi. İletişim Bakan Yardımcısı, ülkenin dijital altyapıyı geliştirme ve Doğu ile Batı, Kuzey ile Güney arasında güvenilir bir dijital köprü olma rolünü güçlendirme hedefini vurguladı. Türkmenistan'da yapay zekâ teknolojileri kamu ve sosyal sektörlerde uygulanıyor. Eğitimde uyarlanabilir öğrenme sistemleri, sağlık hizmetlerinde ise hastalıkların erken teşhisine yönelik algoritmalar kullanılıyor. Ekonomide ürün verimliliğini tahmin etme sistemleri ve trafik akışlarının akıllı yönetimi geliştiriliyor. Berdimyrat Berdıyev, «akıllı» ve çevresel açıdan sürdürülebilir bir şehir modeli olarak tanıtılan Arkadağ şehrine özel önem verdi. Şehrin altyapısında modern BİT çözümleri ve «yeşil» teknolojiler kullanılırken, nesnelerin interneti (IoT) ve yapay zekâ teknolojileri şehir yönetimi ve güvenlik sistemlerine entegre ediliyor. Forum kapsamında ayrıca devlet kurumlarının, büyük şirketlerin ve teknoloji girişimlerinin dijital çözümlerinin sergilendiği bir teknoloji geliştirmeleri fuarı da düzenleniyor.
AB, Türkmenistan’ın Orta Asya’nın iklim gündemindeki rolünü vurguladı. Avrupa Birliği’nin Türkmenistan Delegasyonu Başkan Yardımcısı Maciej Adam Madaliński, 29–30 Ekim tarihlerinde Aşkabat’ta düzenlenen metan emisyonlarının azaltılmasına ilişkin bölgesel konferansta yaptığı açıklamada bu değerlendirmede bulundu. Haberi «Türkmenistan: Altın cag» haber ajansı duyurdu. Diplomat, Türkmenistan’ın metan emisyonlarının azaltılmasına yönelik uluslararası çabalara bağlılığını belirtti ve ülkenin küresel düzeyde iklim sorunlarının çözümüne katılımının önemini vurguladı. Madaliński ayrıca «Türkmengaz» ve «Türkmennebit» devlet kurumlarının, yakıt ve enerji sektöründeki emisyonların izlenmesini ve azaltılmasını amaçlayan BM’nin «Petrol ve Gaz Sektöründe Metan Emisyonları» 2.0 (OGMP 2.0) küresel girişimine katılımına dikkat çekti. Madaliński, Avrupa heyetinin Aşkabat’ta düzenlenen «Türkmenistan Petrol ve Gaz – 2026» (OGT 2026) Uluslararası Konferansı’na katılımını da hatırlattı. AB temsilcisi, Avrupa ülkelerinin metan emisyonlarının azaltılması, ileri teknolojilerin uygulanması ve temiz enerjinin geliştirilmesi konularında Türkmenistan’a ve bölgedeki diğer ülkelere destek vermeye hazır olduğunu teyit etti. «Metan Verilerinden Eyleme: Orta Asya’da Metan Emisyonlarının Yönetiminin Güçlendirilmesi, Sermayenin Harekete Geçirilmesi ve Bölgesel İş Birliğinin Geliştirilmesi» başlıklı bölgesel konferans 29–30 Ekim tarihlerinde düzenleniyor. Etkinlik, Orta Asya Bölgesel Çevre Merkezi (CAREC) tarafından Türkmenistan Çevre Koruma Bakanlığı, Türkmenistan Dışişleri Bakanlığı ve Global Methane Hub’ın (GMH) desteğiyle organize edildi.
28–29 Ekim 2026 tarihlerinde Aşkabat’ta düzenlenen AGİT semineri, Türkmenistan Ombudsmanlık Ofisi ile Moldova Cumhuriyeti Halk Avukatlığı Ofisi temsilcilerini bir araya getirdi. IIC’nin haberine göre Katılımcılar deneyim paylaşımında bulunarak insan haklarının korunması ve ulusal insan hakları kurumlarının faaliyetlerine ilişkin uygulamaya yönelik yaklaşımları ele aldı. Seminerde ombudsmanların yetki ve görevleri, bireysel şikâyetlerin incelenmesi ve ulusal ve uluslararası kuruluşlarla iş birliği konularına ağırlık verildi. Moldova Cumhuriyeti Halk Avukatı Ceslav Panko, bağımsızlık ve dokunulmazlık güvenceleri de dâhil olmak üzere kendi Ofisinin hukuki statüsü ve yetkileri hakkında bilgi verdi. AGİT Aşkabat Merkezi Başkanı William Leaf, insan haklarına uyulmasının sağlanmasında, vatandaşların başvurularının değerlendirilmesinde ve ulusal koruma mekanizmalarının geliştirilmesinde bağımsız ulusal insan hakları kurumlarının rolünü vurguladı. Seminerin ayrı bir bölümü çocuk haklarına ayrıldı. Moldova Cumhuriyeti Çocuk Hakları Halk Avukatı Vasile Coroi, çocuk haklarının korunmasına yönelik uluslararası ve bölgesel mekanizmalar, Moldova Ombudsmanının yetkileri ve çalışma araçları hakkında bilgi verdi. Katılımcılar ayrıca çocuk haklarına uyulmasının izlenmesi ve kamuoyunun bilgilendirilmesi konularını değerlendirdi. Eğitim oturumlarında bireysel vakaların soruşturulması, olayların tespit edilmesi, mağdur ve tanıklarla görüşülmesi, ayrıca delillerin toplanması, muhafaza edilmesi ve analiz edilmesine yönelik yöntemler ele alındı. Bir diğer oturumda ise kadın haklarının korunmasına yönelik ulusal ve uluslararası mekanizmalar üzerinde duruldu.
Türkmenistan Deniz ve Nehir Ulaşım Devlet Hizmeti temsilcileri ile ABD merkezli AECOM Technical Services şirketinin heyeti arasında 29 Ekim’de Türkmenbaşı şehrinde bir görüşme gerçekleştirildi. IIC’nin haberine göre, taraflar, ulaştırma ve lojistik altyapısının geliştirilmesini ve iş birliği olanaklarını ele aldı. Görüşmede AECOM temsilcileri, 2026–2028 yıllarını kapsayan Orta Asya Ulaştırma Koridorlarının Rekabet Gücünün Artırılması Programı’nı (TCTR) tanıttı. Girişim, bölgenin ulaştırma, enerji ve dijital sektörlerine yatırım çekilmesini öngörüyor. Katılımcılar ayrıca «Balkan» Gemi İnşa ve Gemi Onarım Fabrikası bünyesinde projelerin hayata geçirilmesi, «Tek Deniz Penceresi» dijital sisteminin uygulanması ve ulusal gemi inşa programlarının yürütülmesi için İslam Kalkınma Bankası da dâhil olmak üzere uluslararası finans kuruluşlarından kaynak sağlanması imkânlarını değerlendirdi. Devlet Hizmeti temsilcileri, AECOM heyetini 24–26 Kasım 2026 tarihlerinde düzenlenecek Uluslararası Ulaştırma Forumu’na davet etti. ABD tarafı etkinliğe katılmaya ilgi duyduğunu belirtti. Ziyaret kapsamında heyet üyeleri Türkmenbaşı Uluslararası Deniz Limanı’nı gezerek limanın üretim ve lojistik olanakları hakkında bilgi aldı.
Türkiye’nin Türkmenistan Büyükelçiliği, Türkiye Cumhuriyeti’nin ilanının 103. yıl dönümü dolayısıyla 29 Ekim’de Aşkabat’ta bir resepsiyon düzenledi. Turkmenportal’ın haberine göre, Etkinlikte Türkiye’nin Türkmenistan Olağanüstü ve Tam Yetkili Büyükelçisi Şener Cebeci konuşma yaptı. Etkinliğe Türkmenistan Bakanlar Kurulu Başkan Yardımcısı Batır Mammedov’un yanı sıra diplomatik misyon temsilcileri ve Türk toplumu üyeleri katıldı. Konuşmasında Büyükelçi, Türkiye Cumhuriyeti’nin 29 Ekim 1923’te Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde ilan edildiğini hatırlattı. Geçen yüzyıl boyunca ülkenin ekonomik, sanayi ve teknolojik kapasitesini güçlendirdiğini belirtti. Diplomat, Türkiye’nin dış politikasının “Yurtta sulh, cihanda sulh” ilkesine dayandığını vurguladı. İkili ilişkiler hakkında konuşan Cebeci, ortak tarihî, kültürel ve dilsel bağların önemine dikkat çekti. Türkiye, Türkmenistan’ın bağımsızlığını 27 Ekim 1991’de tanıyan ilk ülke oldu. Günümüzde iş birliği; siyaset, ticaret, yatırımlar, enerji, ulaştırma, eğitim ve kültür alanlarını kapsıyor. Türkiye, Türkmenistan’ın önde gelen ekonomik ortaklarından biri olmayı sürdürüyor. İki ülke, ticaret hacmini 5 milyar ABD dolarına çıkarmayı hedefliyor. Türk şirketleri Türkmenistan’da toplam değeri yaklaşık 56 milyar ABD doları olan 1.100’den fazla projeyi hayata geçirdi. Haziran ayında Aşkabat’ta Türkiye-Türkmenistan Hükümetlerarası Ekonomik Komisyonu’nun dokuzuncu toplantısı düzenlendi. Toplantı sonucunda 71 maddeden oluşan bir eylem planı imzalandı. Diplomat, enerji ve ulaştırma alanlarındaki iş birliğinin gelişimine de ayrı bir başlık ayırdı. 2025 yılında Türkmen gazının Türkiye’ye sevkiyatının başlamasının ikili iş birliğinde önemli bir aşama olduğunu belirtti. Taraflar ayrıca uluslararası pazarlara yönelik tedarik güzergâhlarının genişletilmesi ve Trans-Hazar Orta Koridoru’nun geliştirilmesi imkânlarını değerlendiriyor. Cebeci, Türkiye’nin Türkmenistan’ın daimi tarafsızlık statüsüne verdiği desteği yineledi. Diplomat, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Aralık 2025’te Aşkabat’ta düzenlenen Uluslararası Barış ve Güven Forumu’na katılımını hatırlattı. Ayrıca Türkmenistan’ın kasım ayında Antalya’da düzenlenecek BM İklim Konferansı COP31’e katılmaya hazır olduğunu belirtti. Konuşmasının sonunda Büyükelçi, iki ülke arasındaki insani ilişkiler hakkında bilgi verdi. Paylaşılan verilere göre Türkiye’de 215 binden fazla Türkmenistan vatandaşı yaşıyor, Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında ise Türkmenistan’dan 60 binden fazla öğrenci eğitim görüyor. Diplomat, Aşkabat’taki Türk-Türkmen Okulu’nun faaliyetlerine de değindi.
Türkmenistan, 27 Ekim'de Kore Cumhuriyeti'nin Busan kentinde düzenlenen Global City Tourism Roadshow fuarında ülkenin turizm olanaklarını tanıttı. «Business Türkmenistan» internet yayınının bildirdiğine göre etkinlik, 2. Küresel Kentsel Turizm Zirvesi kapsamında gerçekleştirildi. Fuar, Haeundae bölgesindeki Gunam-ro Caddesi'nde düzenlendi. Türkmenistan standında ülkenin kültürel mirası, ulusal gelenekleri ve tarihî anıtları hakkında sergiler ve bilgilendirici materyaller yer aldı. Ziyaretçilere ayrıca Aşkabat'ın turizm potansiyeli hakkında bilgi verildi. Sergi, fuar ziyaretçilerinin ve zirve katılımcılarının ilgisini çekti. Zirve, 26-28 Ekim tarihleri arasında Paradise Hotel Busan'da «Yerel turizm: kentsel ekonomi ile turizm inovasyonları arasındaki bağlantı» sloganıyla gerçekleştirildi. Etkinlik, Busan Büyükşehir Belediyesi, Küresel Şehirler Turizmini Geliştirme Örgütü ve Busan Turizm Örgütü tarafından düzenlendi. Etkinliğe 16 ülkeden 31 şehrin delegasyonları, uluslararası kuruluşların temsilcileri, uzmanlar ve turizm sektörü şirketleri katıldı.
Türkmenistan Çevre Koruma Bakan Yardımcısı başkanlığındaki heyet, 27-28 Ekim tarihlerinde Ermenistan’ın Erivan kentinde düzenlenen BM Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi’nin (CBD COP-17) 17. Taraflar Konferansı’nın üst düzey oturumuna katıldı. Bu konuda «Türkmenistan: Altın Çağ» haber ajansı bilgi verdi. 19-30 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirilen konferans, biyolojik çeşitliliğin korunması, ekosistemlerin muhafaza edilmesi ve uluslararası çevre iş birliğinin geliştirilmesine odaklanıyor. COP-17 gündeminde Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi’nin uygulanmasındaki ilerlemenin değerlendirilmesi, bozulmuş arazilerin iyileştirilmesi ve doğa koruma finansmanı mekanizmalarının geliştirilmesi konuları yer aldı. Türkmenistan’ın konferansa katılımı, ulusal çevre girişimlerinin tanıtılmasını, deneyim paylaşımını ve uluslararası iş birliğinin genişletilmesini amaçlıyor. Ülkenin öncelikleri arasında doğal alanların korunması, nadir flora ve fauna türlerinin muhafaza edilmesi ve çölleşmeyle mücadele bulunuyor.
Cenevre’de Milletler Sarayı’ndaki yenilenen Türkmenistan Salonu’nun tanıtımı gerçekleştirildi. Etkinlik, C Bloku Açık Kapı Günü ve Birleşmiş Milletler’in «Mirasın Korunmasına Yönelik Stratejik Plan» (SHP) projesi kapsamında düzenlendi. Bu konuda IIC bilgi verdi. Tanıtıma BM Cenevre Ofisi Genel Direktörü Tatiana Valovaya, Türkmenistan Daimi Temsilciliği diplomatları, diplomatik misyonların ve uluslararası kuruluşların temsilcileri ile uzmanlar katıldı. Konuklar ayrıca binadaki diğer tarihî mekânları da ziyaret etti. Bu mekânlar arasında Konsey Salonu, Fransız, Rus ve Çekoslovak salonları, Konferans Dokümantasyon Merkezi ve Milletler Sarayı’nın sanat koleksiyonu yer aldı. Türkmenistan Salonu, Milletler Sarayı’nın 1930’lu yıllara uzanan özgün mimari bütününün bir parçasıdır. Yenileme çalışmaları sırasında Türkmen el dokuması halıları ve özgün mobilyalar dâhil olmak üzere tarihî ve millî dekorasyon unsurları korundu. Türkmenistan Daimi Temsilciliğinin verdiği bilgiye göre salon, uluslararası müzakereler, üst düzey toplantılar ve diplomatik arabuluculuk faaliyetleri için kullanılmaya devam ediyor. Salon ayrıca Türkmenistan ile Birleşmiş Milletler arasındaki ortaklığın geliştirilmesine de katkı sağlıyor.
27 Ekim 2026 tarihinde Türkmenistan Devlet Göç Servisi'nde, Irak Cumhuriyeti'nin Türkmenistan Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Jassim Mohammed Al-Attar ile bir çalışma toplantısı gerçekleştirildi. Bu konuda Türkmenistan Devlet Göç Servisi basın servisi bilgi verdi. Taraflar, Türkmenistan ve Irak'ın göç alanındaki iş birliği perspektiflerini, öncelikli yönlerini ve gelecekteki etkileşim olanaklarını görüştü. Toplantıya katılanlar, devletler arası ilişkilerin gelişimine dikkat çekerek iş birliğinin daha da güçleneceğine olan inançlarını dile getirdi.