5-9 Kasım tarihleri arasında Aşkabat ve Arkadağ şehrinde uluslararası tiyatro festivali kapsamında tiyatro gösterimleri düzenleniyor. Arzuw.news’in “Neutral Turkmenistan” gazetesine dayandırdığı bilgiye göre, Kazakistan ve Ermenistan'dan gelen tiyatro toplulukları eserlerini seyirciyle buluştururken sahne sanatlarındaki güncel eğilimlerin ele alındığı tartışmalara da katılıyor. Tiyatro gösterimlerinin yanı sıra festival programında sanat topluluklarının yöneticilerinin katılacağı bir toplantı da yer alıyor. Görüşmede tiyatro geleneklerinin korunması, sahne sanatlarının geliştirilmesi ve dijital çağa uyum sağlaması gibi konular ele alınıyor. Kostanay Drama Tiyatrosu Müdürü Askat Zautbek, Cengiz Aytmatov'un aynı adlı eserinden uyarlanan «Deniz Kıyısında Koşan Ala Köpek» adlı oyunu tanıttı. Belaruslu meslektaşlarla ortaklaşa hazırlanan oyun, çeviri olmadan sahneleniyor. Zautbek'e göre eserin duygusal derinliği ve hümanist mesajı, dil farklılıklarına rağmen seyircilerin oyunun içeriğini anlamasını sağlıyor. V. Vagharşyan Ermeni Devlet Drama Tiyatrosu ise Avetik İsakyan'ın eserinden uyarlanan «Abu-Lala Maari» adlı plastik tiyatro oyununu Türkmenistan'a getirdi. Tiyatronun başrejisörü David Harutyunyan tarafından tanıtılan oyun, şairin 150. doğum yılına ithaf edildi ve ulusal klasik esere çağdaş bir yorum sunuyor. Festival, farklı ülkelerin tiyatro geleneklerini tanımak, mesleki diyalog geliştirmek ve kültürel bağları güçlendirmek için bir platform oluşturuyor.
Türkmenistan heyeti, 2–3 Kasım tarihlerinde Almatı'da (Kazakistan) düzenlenen Orta Asya Ekonomik İşbirliği İkinci Tienşan Forumu'na katıldı. Toplantının ana konusu, sürdürülebilir ekonomik bağların güçlendirilmesi ve bölgeye nitelikli yatırımların çekilmesi oldu. Bu haber, IIC tarafından bildirildı. Forum, Orta Asya Bölgesel Ekonomik İşbirliği Enstitüsü (CAREC) ve Kazakistan Ulusal Ekonomi Bakanlığı tarafından Asya Kalkınma Bankası'nın desteğiyle düzenlendi. Etkinliğe Türkmenistan Bakanlar Kurulu ile Maliye ve Ekonomi Bakanlığı temsilcileri katıldı. Forum toplamda yaklaşık 400 katılımcıyı bir araya getirdi. Katılımcılar arasında Türkmenistan, Kazakistan, Azerbaycan, Gürcistan, Çin, Kırgızistan, Moğolistan, Pakistan, Tacikistan ve Özbekistan'ın ekonomi kurumlarının yöneticileri, ŞİÖ Sekretaryası temsilcileri, uluslararası finans kuruluşları, iş dünyası ve akademik çevrelerin temsilcileri yer aldı. Gündemin merkezinde, bölgesel ekonomik entegrasyonun geliştirilmesi, yatırım iş birliğinin genişletilmesi ve ortak altyapı projelerinin hayata geçirilmesi için gerekli koşulların oluşturulması konuları yer aldı. Katılımcılar ayrıca Orta Asya ülkeleri ile diğer ortaklar arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik imkânları ele aldı. Forumun iş programı, gelecek vadeden yatırım projelerinin tanıtılmasına, finansal kaynakların çekilmesi ve dağıtılması konusunda deneyim paylaşımına ve uluslararası finans kuruluşlarıyla yeni bağlantılar kurulmasına olanak sağladı.
Türkmenistan’da, Eğitim Bakanlığı ile Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) tarafından ortaklaşa yürütülen “Yeşil Okul” çevre programı kapsamında ulusal sertifikasyonun ilk aşaması tamamlandı. Değerlendirme sonuçlarına göre 18 eğitim kurumu “Yeşil Okul” statüsü kazandı. Bu okullardan altısı II. seviyeye, on ikisi ise I. seviyeye layık görüldü. Bu bilgiyi Türkmenistan’ın IIC duyurdu. Karar, programın Sertifikasyon Kurulu tarafından Aşkabat’taki BM binasında düzenlenen toplantıda alındı. Sertifikasyon hazırlıkları 2025 yılında başladı. Pilot projeye Ahal, Balkan, Daşoguz, Lebap ve Mary vilayetlerinin yanı sıra Aşkabat ve Arkadağ şehirlerindeki okullar dahil edildi. Programın uygulanması kapsamında eğitim kurumlarında çevre kulüpleri kuruldu, okul altyapısının iklim değişikliğine uyumunu sağlamaya yönelik projeler hayata geçirildi, “Yeşil Beceriler” ve afet risklerinin azaltılması konulu yarışmalar düzenlendi. Uygulamalı çalışmalar arasında okul bahçelerinin ağaçlandırılması, çevre etkinlikleri ve öğrencilerin acil durumlara hazırlanması yer alıyor. Örneğin Lebap vilayetinde her sınıfta, arkadaşlarını çevre koruma faaliyetlerine katılmaya teşvik eden “yeşil liderler” görev yapıyor. Daşoguz vilayetinde ise öğrenciler kendi imkânlarıyla ağaç dikiyor ve bu ağaçların bakımını üstleniyor. UNICEF Türkmenistan Temsilcisi Jalpa Ratna, programın güvenli ve çevresel açıdan sürdürülebilir bir eğitim ortamı oluşturulmasına, ayrıca çocukların çevre sorunlarının çözümüne yönelik çalışmalara katılımının artırılmasına katkı sağladığını belirtti. UNICEF, girişimin geliştirilmesi ve kapsamının genişletilmesi konusunda Eğitim Bakanlığına desteğini sürdürecek. Programın Ulusal Koordinatörü Sapargeldi Durdiyev, sertifikasyonun ilk aşamasının çevre ilkelerinin okul yaşamına entegre edildiğini ortaya koyduğunu vurguladı. Durdiyev’e göre elde edilen sonuçlar, eğitim kurumlarının bundan sonraki çalışmalarına yön verecek. Uzmanlar, 18 okulun tamamına çeşitli tavsiyelerde bulundu. Bu tavsiyeler arasında atıkların ayrı toplanması ve geri dönüştürülmesinin yaygınlaştırılması, velilerin ve yerel toplulukların sürece dahil edilmesi, düzenli tahliye tatbikatlarının yapılması yer alıyor. Önerilerin uygulanması, vilayet ve şehir eğitim müdürlükleri tarafından takip edilecek.
4-5 Kasım tarihlerinde Aşkabat’ta, petrol ve doğal gaz sektöründe metan emisyonlarının tespiti ve analizinde uydu verilerinin kullanımına yönelik uygulamalı bir eğitim düzenlendi. Turkmenportal haber sitesinin aktardığına göre, etkinliğe Türkmenistan’daki devlet kurumları ve ilgili kuruluşlardan 35’ten fazla teknik uzman katıldı. Eğitim, Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP) tarafından, Uluslararası Metan Emisyonları Gözlemevi (IMEO) aracılığıyla Carbon Limits şirketiyle iş birliği içinde düzenlendi. Etkinlik, Avrupa Birliği ve Almanya Federal Dışişleri Bakanlığı tarafından ortaklaşa finanse edilen ve GIZ tarafından yürütülen “Türkmenistan’da Yeşil Kalkınma için Avrupa Birliği: 2024-2029 Döneminde Politika Diyaloğu ve İklim Eylemleri” projesinin desteğiyle gerçekleştirildi. Eğitime, “Türkmengaz” ve “Türkmennebit” devlet kurumlarının, Doğal Gaz Araştırma Enstitüsünün, Çevre Koruma Bakanlığının, Enerji Bakanlığının ve Ulusal Uzay Ajansının temsilcileri katıldı. Program kapsamında UNEP/IMEO tarafından geliştirilen MARS sisteminin kullanımı, yüksek çözünürlüklü uydu görüntülerinin yorumlanması, büyük metan sızıntılarının tespiti ve önceliklendirilmesi ile emisyon miktarlarının belirlenmesi amacıyla uydu verilerinin yer ölçümleriyle karşılaştırılması konuları ele alındı. “Türkmengaz” Devlet Kurumu uzmanlarından birinin belirttiğine göre, eğitimde edinilen beceriler metan sızıntılarının daha hızlı tespit edilmesine ve tespit ile giderilmesi arasındaki sürenin kısaltılmasına katkı sağlayacak. Eğitim, Türkmenistan’ın “Küresel Metan Taahhüdü” Girişimi kapsamındaki uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik 2025-2026 Yol Haritası çerçevesinde gerçekleştirildi.
Aşkabat'ta V. Uluslararası «Mutlu Çağın Tiyatro Sanatı» Tiyatro Festivali başladı. IIC'nin aktardığına göre, bu yıl kültür forumuna Türkmenistan, Kazakistan, Tacikistan, Özbekistan, Ermenistan ve Rusya Federasyonu'nun önde gelen tiyatro toplulukları katılıyor. Törenle açılış, Mollanepes Öğrenci Tiyatrosu ve Saparmurat Türkmenbaşı Ana Dram Tiyatrosu önündeki meydanda gerçekleştirildi. Konuklar için folklor topluluklarının gösterileri ve tiyatro sanatına adanmış tematik bir sergi hazırlandı. Bayram programının devamında yabancı sanatçılar Ana Dram Tiyatrosu sahnesinde gösteriler sundu. Farklı dillerde tiyatro skeçleri ve mizahi gösteriler sergileyerek sahne sanatının farklı kültürlerden insanları bir araya getirme olanaklarını ortaya koydular. Festival oyunlarının gösterimleri ülkenin önde gelen tiyatrolarının sahnelerinde gerçekleştirilecek. Yabancı tiyatro toplulukları, Alp Arslan Ulusal Dram Tiyatrosu, Mahtumkulu Müzikal-Dram Tiyatrosu ve Arkadağ kentindeki Aman Gulmammedov Devlet Dram Tiyatrosu'nda oyunlarını sahneleyecek. Festival, farklı ülkelerin tiyatro topluluklarının eserlerini tanımak, oyuncular ve yönetmenler arasında mesleki deneyim alışverişinde bulunmak ve uluslararası kültürel bağları daha da geliştirmek için bir platform olacak.
3–4 Kasım tarihlerinde Türkmenistan Uluslararası Türkmenbaşı Deniz Limanı'nda Türkmenistan Devlet Gümrük Servisi temsilcileri ile Pakistan gümrük makamları arasında bir çalışma toplantısı gerçekleştirildi. Etkinlik, iki kurum arasında deneyim paylaşımına ve mesleki iş birliğinin geliştirilmesine adandı. Bu bilgi, Türkmenistan Devlet Gümrük Servisi basın servisi tarafından bildirildi. Katılımcıların odağında, Dünya Gümrük Örgütü'nün yolcu ve yük taşımacılığının kontrolüne yönelik programı ile Gümrük Servisleri ve Liman Kontrol Grupları Bölgelerarası Ağı (IREN) çerçevesinde ortak girişimlerin hayata geçirilmesine ilişkin konular yer aldı. Her iki ülkenin temsilcileri bu alandaki çalışmalarını paylaştı ve daha ileri iş birliği olanaklarını görüştü. Ziyaret kapsamında Pakistan heyeti, Uluslararası Türkmenbaşı Deniz Limanı'nın teknik donanımını ve üretim altyapısını yakından tanıdı. Transit yüklerin ve taşıtların kontrolü için gümrük noktasında kullanılan dijital sistemler ve modern çözümler özel ilgi gördü.
5 Kasım’da Türkmenistan’ın Japonya Büyükelçisi Atadurdy Bayramov ile Japonya Dışişleri Bakanlığı Parlamento İşlerinden Sorumlu Bakan Yardımcısı Akiko Ikuina arasında bir görüşme gerçekleştirildi. Bu konuda Turkmenportal bilgi verdi. Görüşmede Türkmen diplomat, Japon temsilciyi yeni görevine atanmasından dolayı tebrik etti. Devletler arası ilişkilerin geliştirilmesinde düzenli temasların ve üst düzey karşılıklı ziyaretlerin önemini vurguladı. Atadurdy Bayramov ayrıca ortak ekonomik girişimlerin hayata geçirilmesi de dahil olmak üzere ikili ortaklığın genişletilmesine katkıda bulunmaya hazır olduklarını teyit etti. Akiko Ikuina ise Tokyo’nun Aşkabat ile ilişkileri daha da güçlendirmeye ilgi duyduğunu belirtti. Türkmenistan’ı, hukukun üstünlüğüne, özgürlüğe ve açıklığa dayalı uluslararası düzenin geliştirilmesinde önemli bir ortak olarak nitelendirdi. Görüşmede ekonomik iş birliğinin geliştirilmesine yönelik perspektiflere de özel önem verildi. Japon tarafı, Türkmenistan’ın önemli doğal gaz rezervleri sayesinde hâlihazırda birçok büyük ortak projede yer aldığını kaydetti. Akiko Ikuina ayrıca iş birliğinin kaynakların işlenmesi ve yeniden kullanılması ile atık yönetimi gibi yeni alanlara da genişletilmesine ilgi duyduğunu ifade etti. Görüşmenin sonunda taraflar, Türkmenistan-Japonya ilişkilerini siyasi, ticari-ekonomik, kültürel ve diğer alanlarda istikrarlı bir şekilde geliştirme konusundaki kararlılıklarını teyit etti.
Aşkabat’ta düzenlenen “Türkmenistan’ın İnşaat, Sanayi, Kimya ve Enerji Sektörlerinin Geliştirilmesi” konulu uluslararası fuarda, Arkadağ şehrinin ikinci etabında hayata geçirilecek projelerin maketleri sergileniyor. Söz konusu tesislerin açılışının 2027 yılında yapılması planlanıyor. Haberi “Türkmenistan: Altın Çağ” haber ajansı duyurdu. Yeni projeler arasında ayçiçeği şeklinde tasarlanan yüksek teknoloji merkezi “Arkadag” da bulunuyor. Kompleks, yeni bölgenin ticaret ve sosyal yaşam merkezi olacak. Merkezin yakınında ise konser alanı, yeşil alanlar ve Ahal-Teke atları ile deve kervanlarının heykelleriyle süslenmiş iki göletin yer alacağı “Saglyk” parkı kurulacak. İkinci etabın projeleri arasında at nalı şeklinde tasarlanan otobüs terminali de yer alıyor. Proje, “Yiti Galam” şirketi tarafından hazırlandı, inşaat çalışmaları ise “Kent Gurluşyk” ekonomik topluluğu tarafından gerçekleştirildi. “Yiti Galam” Genel Müdürü Azat Artykov’un açıklamasına göre, otobüs terminalinde uluslararası ve şehirlerarası yolcu terminalleri bulunacak. Kompleks, günde 1,5 bine kadar yolcuya hizmet verecek kapasitede tasarlandı. Şehir içi ulaşım elektrikli otomobiller ve elektrikli otobüslerle sağlanacak. Aşkabat’a 35 kilometre uzaklıkta bulunan otobüs terminali, mini havalimanı konseptine göre tasarlandı. Kompleks bünyesinde güvenlik ve kontrol sistemlerinin yanı sıra bir otomobil galerisi ve ticari alanlar da yer alacak. Arkadağ şehrinin altyapısı, “akıllı şehir” konsepti temelinde geliştiriliyor. Konutlarda, akıllı telefonlar üzerinden kontrol edilebilen “akıllı ev” sistemleri kullanılıyor. Ayrıca yüksek hızlı fiber optik internet, 5G iletişim ağı, akıllı video gözetim ve trafik yönetim sistemleri hizmet veriyor. Ulaşımda çevre dostu araçlar kullanılırken, şehir sokaklarına “akıllı” duraklar yerleştiriliyor.
Türkmenistan Ulusal Sendikalar Merkezi'nde, Türkmenistan'ı ziyaret eden Azerbaycan Sendikalar Konfederasyonu heyetiyle bir görüşme gerçekleştirildi. Taraflar, çalışma haklarının korunması ve çalışanlara sosyal destek sağlanması alanlarında iş birliğinin geliştirilmesini ve deneyim paylaşımını ele aldı. Bu bilgi, Turkmenportal haber sitesi tarafından aktarıldı. Türkmenistan Ulusal Sendikalar Merkezi Başkanı Ogulcennet Berdiliyeva, çalışma haklarının korunması, çalışanlara sosyal destek sağlanması ve sendika üyelerine yönelik yardım mekanizmalarının iyileştirilmesi konusunda yürütülen çalışmalar hakkında bilgi verdi. Ayrıca Azerbaycanlı meslektaşlarla ilişkilerin genişletilmesine yönelik ilgi dile getirildi. Azerbaycan Sendikalar Konfederasyonu Başkanı Sahib Mammadov, kuruluşun çalışma haklarının korunması, dijitalleşme, hukuki yardım ve sosyal projelerin hayata geçirilmesini kapsayan temel faaliyet alanlarını tanıttı. Ayrıca tatil ve sanatoryum hizmetlerinden yararlanmak için verilen belgelerin düzenlenmesi sisteminin dijital dönüşümü ve sanatoryum-tatil hizmetlerinin modernizasyonu konuları ele alındı. Taraflar, Mayıs 2026'da Bakü'de imzalanan İş Birliği Mutabakatı'nın uygulanmasını, ortak projelerin hayata geçirilmesini, deneyim paylaşımını ve iş birliğinin daha da genişletilmesini görüştü. Ziyaret kapsamında Azerbaycan heyeti, Türkmenistan Ulusal Sendikalar Merkezi'nin faaliyetlerini de yakından tanıdı.
4 Kasım'da Tacikistan Cumhuriyeti'nin Türkmenistan'daki Büyükelçiliğinde, ülke Anayasası'nın kabulünün 32. yıl dönümü dolayısıyla tören düzenlendi. Bu haberi Turkmenportal duyurdu. Toplantıya katılanlar, Tacikistan'da her yıl 6 Kasım'da kutlanan bu tarihin önemine dikkat çekti. Tacikistan'ın Türkmenistan Büyükelçisi Vafo Niyatbekzoda, ülkenin Cumhurbaşkanı ve Ulusun Lideri Emomali Rahmon'un temel yasanın hazırlanması ve kabul edilmesindeki rolünü anlattı. Tacik halkının iradesini yansıtan Anayasa, egemen, demokratik, hukuk devleti niteliğinde, laik ve üniter bir devletin hukuki temelini oluşturdu. Büyükelçilik çalışanları ayrıca Anayasa'nın kabul tarihi, sonraki değişiklikler ve eklemeler ile belgede yer alan hükümlerin önemi hakkında bilgi sundu.
2 Kasım 2026 tarihinde Paris'te, Fransız Bouygues Grubu Yönetim Kurulu Başkanı Martin Bouygues'e Türkmenistan'ın daimi tarafsızlığının 30. yıl dönümüne ithafen hazırlanan jübile madalyası ve hatıra nişanının takdim töreni düzenlendi. Haberi «Türkmenistan: Altın Çağ» haber ajansı duyurdu. Ödül, Türkmenistan Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov adına Türkmenistan'ın Fransa Büyükelçisi Maksat Çarıyev tarafından takdim edildi. Tören, Devlet Başkanı'nın ilgili Kararnamesi doğrultusunda gerçekleştirildi. Konuşmasında diplomat, Martin Bouygues'in devletlerarası diyaloğun geliştirilmesine yaptığı katkıya dikkat çekti. Büyükelçi ayrıca Bouygues yönetimine ve çalışanlarına Türkmenistan'da uzun yıllardır yürüttükleri çalışmalar için teşekkür ederek şirketin başkentin mimari görünümünün dönüşümüne sağladığı katkıyı vurguladı. İş birliği yılları boyunca Türkmen ve Fransız uzmanlar, büyük ölçekli projelerin hayata geçirilmesinde önemli deneyim kazandı. Törende ayrıca Türkmenistan'ın daimi tarafsızlık statüsünün barışın ve uluslararası diyaloğun güçlendirilmesindeki önemi ele alındı. Türkmen halkının Millî Lideri, Kahraman Arkadağ'ın ülkenin uluslararası ilişkilerinin genişletilmesindeki rolüne ve Cumhurbaşkanı Serdar Berdimuhamedov'un bu politikayı sürdürmesine de değinildi. Bouygues Yönetim Kurulu Başkanı, törendeki konuşmasında ödüle layık görülmenin kendisi için büyük bir onur olduğunu belirterek Türkmenistan yönetimine teşekkür etti. Fransız iş insanı, daimi tarafsızlık politikasının ülkenin barışçıl kalkınmaya ve diyaloğa bağlılığını yansıttığını ifade etti. Ayrıca Türkmen halkının misafirperverliğinden ve ülkenin kültürel mirasından söz eden Martin Bouygues, özellikle Türkmen halılarına ve Ahal Teke atlarına dikkat çekti. Törenin ardından verdiği röportajda Martin Bouygues, ödülün grup için Türkmenistan'daki faaliyetlerini sürdürme ve iki ülke arasındaki ilişkileri güçlendirme konusunda ek bir teşvik oluşturduğunu vurguladı.
3-4 Kasım tarihlerinde Çin'in Fuzhou kentinde “Kuşak ve Yol – 2026” Uluslararası Medya İşbirliği Forumu düzenlendi. Türkmenistan Devlet Haber Ajansı çalışanlarının da aralarında bulunduğu farklı ülkelerden 170'ten fazla medya temsilcisi etkinliğe katıldı. Konuya ilişkin haberi “Türkmenistan: Altın Çağ” haber ajansı duyurdu. Katılımcılar, uluslararası medya işbirliğinin geliştirilmesi, ortak projeler ve gazetecilikte dijital teknolojilerin kullanımı konularını ele aldı. Görüşmelerde ayrıca bilgi güvenilirliğine ve “Kuşak ve Yol” girişiminin medyada ele alınmasında basının rolüne özel önem verildi. Açılış töreninin ardından Fuzhou Medya İşbirliği Girişimi kabul edildi. Görüşmeler kapsamında yabancı medya temsilcileri, haber içeriklerinin hazırlanmasına ilişkin deneyimlerini paylaşarak çok taraflı ortaklığın geliştirilmesine yönelik перспективleri değerlendirdi. Türkmenistan heyeti, ülkenin ulusal medya alanındaki gelişmeler ve Arkadağ akıllı kentinde oluşturulan imkânlar hakkında katılımcılara bilgi verdi. Yabancı temsilciler Türkmenistan'a ilgi göstererek Aşkabat ve Arkadağ'ı ziyaret etme isteklerini dile getirdi. Forum, Çin'in “Renmin Ribao” gazetesinin yayın kurulu tarafından organize edildi. Etkinliğin ikinci gününde “Uluslararası İletişim için İpek Yolu Ödülleri” töreni düzenlendi ve yarışmada ödül kazanan belgesel filmler gösterildi. Ana programın tamamlanmasının ardından 100'den fazla ülkeden gelen katılımcılar için kültürel etkinlikler düzenlendi. Program kapsamında Fuzhou kentinde geziler gerçekleştirildi ve tarihi Yantaishan bölgesi ziyaret edildi.